Văn bản pháp luật

Nghị định chi tiết Luật Xây dựng số 135/2025/QH15 về quản lý hoạt động xây dựng áp dụng cho các cơ quan, tổ chức, cá nhân trên lãnh thổ Việt Nam. Nội dung quy định trình tự đầu tư, khảo sát thiết kế, lập dự án, cấp giấy phép xây dựng, quản lý trật tự xây dựng và các quy định riêng cho công trình bảo mật, khẩn cấp, tạm. Văn bản kèm theo mẫu in, danh mục phân loại dự án và danh mục công trình ảnh hưởng đến an toàn, lợi ích cộng đồng.

Nghị định quy định chi tiết điều kiện năng lực, kinh nghiệm, thủ tục cấp và thu hồi chứng chỉ hành nghề cho cá nhân; điều kiện cấp, thu hồi giấy phép hoạt động xây dựng cho nhà thầu nước ngoài; công khai thông tin năng lực của tổ chức xây dựng. Nghị định cũng quy định xây dựng và quản lý Hệ thống thông tin và Cơ sở dữ liệu quốc gia về hoạt động xây dựng bao gồm quy hoạch, dự án đầu tư, định mức giá và năng lực hoạt động. Nghị định xác định trách nhiệm của bộ, cơ quan nhà nước trong quản lý, cập nhật và khai thác dữ liệu theo lộ trình chuyển đổi số.

Nghị định sửa đổi, bổ sung các điều 7, 63, 64 và 67 của Nghị định số 139/2017/NĐ-CP nhằm cập nhật, hoàn thiện các quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đầu tư xây dựng, khoáng sản làm vật liệu xây dựng, kinh doanh bất động sản, phát triển nhà ở và quản lý công trình hạ tầng. Văn bản bổ sung quy định về thẩm tra thiết kế xây dựng, chuyển đổi nhà ở sở hữu nhà nước, quản lý nhà ở công vụ và sử dụng công sở. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 4 năm 2020 với quy định xử lý chuyển tiếp đối với các hành vi vi phạm xảy ra trước thời điểm có hiệu lực.

Nghị định quy định chi tiết về quản lý hoạt động xây dựng, bao gồm: trình tự đầu tư xây dựng, lập và thẩm định dự án, thiết kế xây dựng; cấp giấy phép xây dựng và quản lý trật tự xây dựng; điều kiện năng lực hoạt động xây dựng của tổ chức và cá nhân; quản lý các dự án xây dựng công trình đặc thù và dự án xây dựng tại nước ngoài. Nghị định sửa đổi, bổ sung một số quy định về phân loại dự án, tiêu chuẩn thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi, công trình ảnh hưởng lớn đến an toàn cộng đồng, và chứng chỉ hành nghề, năng lực hoạt động xây dựng.

Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng, bao gồm hoạt động xây dựng công trình, sản xuất vật liệu, quản lý hạ tầng kỹ thuật, kinh doanh bất động sản và phát triển nhà. Nghị định xác định hành vi vi phạm, hình thức xử phạt (cảnh cáo, phạt tiền) và biện pháp khắc phục hậu quả như buộc khôi phục, phá dỡ công trình vi phạm, thu hồi sản phẩm kém chất lượng. Thẩm quyền lập biên bản và xử phạt thuộc cơ quan thanh tra, công an, ủy ban nhân dân các cấp, với thời hiệu xử phạt từ 1 đến 2 năm tùy theo lĩnh vực.

Nghị định này quy định chi tiết thi hành Luật Xây dựng về quản lý dự án đầu tư xây dựng, áp dụng cho các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong nước và nước ngoài hoạt động tại Việt Nam. Nội dung chính bao gồm: quy trình lập, thẩm định, phê duyệt dự án và thiết kế; quản lý giấy phép xây dựng; điều kiện năng lực hoạt động xây dựng; quản lý nhà thầu nước ngoài; và các công trình đặc thù. Nghị định đồng thời quy định mẫu hồ sơ, quy trình cấp chứng chỉ hành nghề và chứng chỉ năng lực hoạt động xây dựng.

Nghị định quy định chi tiết thi hành Luật Xây dựng về quản lý dự án đầu tư xây dựng, bao gồm: lập, thẩm định, phê duyệt dự án và thiết kế xây dựng; khảo sát xây dựng; cấp giấy phép xây dựng và quản lý trật tự xây dựng; xây dựng công trình đặc thù; thực hiện dự án tại nước ngoài; quản lý năng lực hoạt động xây dựng của cá nhân và tổ chức; hình thức quản lý dự án. Điều chỉnh áp dụng đối với dự án sử dụng vốn công, vốn ODA, vốn vay ưu đãi và dự án sử dụng vốn khác trên lãnh thổ Việt Nam.

Nghị định quy định thẩm quyền, trình tự, thủ tục thực hiện nhiệm vụ và quyền hạn của các cơ quan trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Xây dựng. Văn bản xác định nguyên tắc phân quyền và phân cấp giữa Chính phủ, các bộ, cơ quan ngang bộ và chính quyền địa phương trong các lĩnh vực xây dựng (đầu tư, nhà ở, bất động sản, phát triển đô thị) và giao thông (đường bộ, đường sắt, hàng hải, giao thông nội địa, đăng kiểm), bảo đảm phù hợp với các luật liên quan và hiệu quả trong quản lý nhà nước.

Thông tư quy định chi tiết về quy trình thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư xây dựng và thiết kế, dự toán xây dựng công trình theo Nghị định 59/2015/NĐ-CP. Văn bản bao gồm các quy định về trình tự, hồ sơ, tiếp nhận thẩm định; nguyên tắc và trách nhiệm của các bên liên quan (người quyết định đầu tư, chủ đầu tư, cơ quan thẩm định, tư vấn); quy định về phê duyệt, điều chỉnh dự án và thiết kế, dự toán công trình; cơ chế phân cấp, ủy quyền thẩm định. Áp dụng cho cơ quan xây dựng, chủ đầu tư và các tổ chức liên quan trong quản lý dự án xây dựng.

Thông tư quy định về thủ tục lập, thẩm định, quyết định chủ trương đầu tư và phê duyệt dự án đầu tư công trong Bộ Quốc phòng. Văn bản bao gồm các quy định về phân cấp quản lý đầu tư, ủy quyền quyết định đầu tư, trình tự lập dự án, yêu cầu thẩm định và phê duyệt dự án đầu tư công. Thông tư cũng quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong quá trình lập, thẩm định và quyết định các dự án đầu tư công thuộc lĩnh vực quốc phòng.

Thông tư quy định quy trình và yêu cầu thẩm định, phê duyệt thiết kế xây dựng giai đoạn triển khai sau thiết kế cơ sở cho các công trình xây dựng trong Bộ Quốc phòng. Nội dung chính bao gồm: thẩm định thiết kế, phê duyệt dự toán xây dựng, tiêu chuẩn kỹ thuật xây dựng và các trách nhiệm của các bên liên quan trong quá trình thực hiện công trình.

Nghị định quy định chi tiết thi hành Luật Xây dựng năm 2014 về quản lý dự án đầu tư xây dựng, bao gồm: lập, thẩm định, phê duyệt dự án và tổ chức quản lý thực hiện; triển khai dự án từ thiết kế, thi công, hoàn thành đến khai thác sử dụng; xác định điều kiện năng lực và cấp phép cho các nhà thầu. Nghị định có sửa đổi theo Nghị định số 42/2017/NĐ-CP và áp dụng cho các dự án sử dụng vốn ngân sách, vốn ngoài ngân sách, vốn ODA và các nguồn vốn khác.

Hướng dẫn quy định trình tự, thủ tục và nội dung kiểm toán dự án đầu tư xây dựng công trình do Kiểm toán nhà nước thực hiện, áp dụng cho các đơn vị, đoàn kiểm toán và các đối tượng liên quan. Văn bản bao gồm bốn giai đoạn chính: chuẩn bị kiểm toán với khảo sát, đánh giá hệ thống kiểm soát nội bộ và lập kế hoạch; thực hiện kiểm toán theo yêu cầu chất lượng; lập và gửi báo cáo kiểm toán; theo dõi thực hiện kết luận và kiến nghị. Hướng dẫn cung cấp chi tiết các vấn đề cần lưu ý trong các giai đoạn thiết kế, đấu thầu, thi công và nghiệm thu công trình, kèm theo các sai sót gian lận thường gặp.

Nghị định quy định chi tiết trình tự thực hiện đầu tư xây dựng theo ba giai đoạn: chuẩn bị, thực hiện và kết thúc. Các quy định bao gồm định nghĩa công trình đặc thù (công trình theo tuyến, công trình hiệu quả năng lượng, công trình xanh), danh mục dự án chỉ cần lập Báo cáo kinh tế kỹ thuật thay vì Báo cáo nghiên cứu khả thi, và thẩm định thiết kế cơ sở đối với dự án sử dụng vốn nhà nước ngoài ngân sách. Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 59/2015/NĐ-CP về dự án có nội dung chủ yếu là mua sắm hàng hóa, cung cấp dịch vụ.

Nghị định quy định chi tiết thi hành Luật Đầu tư công, áp dụng cho tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động đầu tư công và quản lý vốn đầu tư công. Nội dung chính bao gồm: thẩm quyền và thủ tục quyết định chủ trương đầu tư, lập và thẩm định chương trình dự án; quản lý thực hiện nhiệm vụ chuẩn bị đầu tư và dự án không có cấu phần xây dựng; lập và phê duyệt kế hoạch đầu tư trung hạn và hằng năm; thực hiện đầu tư đối với các đối tượng cấp bù lãi suất, cấp vốn điều lệ cho ngân hàng chính sách; theo dõi, kiểm tra, đánh giá thực hiện kế hoạch đầu tư công.